Πολύ καλή για να είναι φαβορί

«Ταμπού» του Μιγκέλ Γκόμες.

Όταν τελειώνει, έχεις μια περίεργη αίσθηση σαν κάποιος να σε ξύπνησε απότομα από ένα όνειρο. Ένα ασπρόμαυρο όνειρο. Είναι μια βουτιά στη μνήμη. Προσωπική και ιστορική. Μια ταινία που καταφέρνει να συγκεράσει αναφορές στην ποίηση, στον έρωτα, τη μοναξιά, τα γηρατεία, την πολιτική, την αποικιοκρατία, την Ιστορία, αποτίοντας φόρο τιμής στον βωβό κινηματογράφο, στην τεχνική του Ντέιβιντ Γκρίφιθ, στον γερμανικό εξπρεσιονισμό. 


Ο λόγος για το «Ταμπού» του Μιγκέλ Γκόμες, δομημένο όπως το ομώνυμο κύκνειο άσμα του Μουρνάου (1931). Έχοντας δει και τις τρεις υποψήφιες ταινίες για το φετινό LUX έχω ήδη κάνει την επιλογή μου. Εκτιμώ, όμως, ότι θα είναι άλλη η ταινία που θα φύγει την Τετάρτη από το Στρασβούργο με το βραβείο, καθώς η απόφαση λαμβάνεται μετά από ψηφοφορία μεταξύ των ευρωβουλευτών, μέσα στη φούρια της ολομέλειας, ανάμεσα σε συζητήσεις, τροπολογίες, αποφάσεις και παντός είδους νομοθετικές διαδικασίες. 

Δεν υποτιμώ το αισθητικό κριτήριο των ευρωβουλευτών, απλώς υποτίθεται ότι το κινηματογραφικό βραβείο του Ευρωκοινοβουλίου έχει ως στόχο «να προβάλλει τον ευρωπαϊκό κινηματογράφο και να προωθήσει τον διάλογο για τις αξίες και τα πιστεύω της Ευρώπης και τα κοινωνικά ζητήματα που την απασχολούν». Η πρόταση του Γκόμες, όμως, υπερβαίνει κάθε σχετική συζήτηση. 

Συν τοις άλλοις, δαχτυλοδείχνει σαρκαστικά το ένοχο παρελθόν της ηπείρου, αποτελώντας και μια αλληγορία για το τέλος της αποικιοκρατίας. Με μυθιστορηματικό ύφος και εφευρετικότατη σκηνοθετική ματιά, ο Πορτογάλος σκηνοθέτης παρέδωσε ένα μικρό διαμάντι, έναν ύμνο στην ποίηση που μπορεί να κρύβει η ζωή του καθενός.