Το κουνούπι τσιμπούσε υπέροχα

«Το χωρκόν του Κούνουπου» σε σκηνοθεσία Χρίστου Ζάνου στην ΕΘΑΛ.  

Πόσες φορές σας έχει τύχει να πάτε στο θέατρο προετοιμασμένοι να δείτε κάτι συγκεκριμένο και τελικά να παρακολουθείτε κάτι εντελώς διαφορετικό; Ενδεχομένως πολλές, αλλά τις περισσότερες φορές η έκπληξη είναι μάλλον δυσάρεστη. Αναμένεις ότι η παράσταση που η ΕΘΑΛ προορίζει για την καλοκαιρινή της περιοδεία θα ασφυκτιεί στον κλειστό χώρο της κεντρικής της σκηνής κι ωστόσο τη βλέπεις να λειτουργεί, σαν ψάρι στο νερό, με τη λιτή σκηνική παρέμβαση του Γιώργου Παπαδόπουλου να «αγκαλιάζεται» ιδανικά από τις μαύρες κουρτίνες.

Ο Χρίστος Ζάνος εμπνεύστηκε το έργο του «Το χωρκόν του Κούνουπου» από τα έργα του Ιταλού αναγεννησιακού κωμωδιογράφου Ρουτζάντε, κατά κόσμον Άντζελο Μπεόλκο «Χωριάτες» και «Κουνούπι». Στα έργα του Ρουτζάντε, όπως παρουσιάζονται μεταφρασμένη στην ελληνική, σημαντικό πρόβλημα αποτελεί η προσπάθεια ανίχνευσης του ύφους και των μορφών των διαλέκτων της ιταλικής υπαίθρου.

Η επιτυχημένη απόπειρα του Ζάνου να μεταφέρει ένα κομμάτι από τον κόσμο του Ρουτζάντε στην κυπριακή ύπαιθρο της δεκαετίας του ’40 και του ’50 βασίστηκε ακριβώς στη χρήση της κυπριακής διαλέκτου, με τη χρήση λιγότερων ίσως βωμολοχιών, αλλά με σωματικές, οπτικές και εκφραστικές επιλογές που χρωμάτιζαν το ηθογραφικό μέρος και αντικαθιστούσαν τους περίφημους ονοματοποιημένους ήχους του Ρουτζάντε.

Ο Στέφανος Κοτσίκος έζησε αρκετό καιρό στην Κύπρο για να μπορεί να σκηνοθετεί άνετα, απελευθερωμένα και απενοχοποιημένα μια παράσταση στην κυπριακή διάλεκτο. Αποτύπωσε τη μικρή ανήθικη κοινωνία και τις πρωτόγνωρες εξάρσεις ερωτικής χειραφέτησης, οδηγώντας τους ηθοποιούς του σε υψηλές επιδόσεις, προεξάρχοντος του Κώστα Βήχα. 

Το αποτέλεσμα είναι μεν ένα λαϊκό θέαμα, αλλά απευθύνεται και σε κοινό με εκλεπτυσμένο χιούμορ και θ’ αρέσει στην περιοδεία, αρκεί το αφαιρετικό σκηνικό ν’ αποδειχτεί ότι μπορεί να αντέξει στις ιδιαίτερες και πολλές φορές αντίξοες συνθήκες που επικρατούν εκεί.